Życie na Marsie. Badania NASA pokazują, gdzie go szukać

Ślady życia mogły przetrwać 50 milionów lat

Czy ślady życia na Marsie mogły przetrwać do dzisiaj? Naukowcy z Centrum Lotów Kosmicznych im. Goddarda NASA oraz Uniwersytetu Stanowego Pensylwanii postanowili to sprawdzić. W tym celu przeprowadzili laboratoryjne symulacje warunków marsjańskich, aby zbadać, jak promieniowanie kosmiczne wpływa na degradację biomolekuł.

Badacze umieścili komórki bakterii E. coli w roztworach czystego lodu wodnego, a następnie w wodzie zmieszanej ze składnikami typowymi dla powierzchni Marsa: skałą krzemianową, pyłem i gliną. Próbki schłodzono do ok. −50 stopni Celsjusza, czyli temperatury typowej dla lodowych rejonów Marsa. Następnie wystawiono je na promieniowanie gamma, odpowiadające 50 milionom lat ekspozycji na powierzchni Marsa. Tak potraktowane próbki przeanalizowano pod kątem zawartości aminokwasów.

Lód lepiej chroni życie niż skały

Wyniki wykazały, że aminokwasy w czystym lodzie giną znacznie wolniej niż w mieszankach z domieszką marsjańskiego osadu. W próbkach z czystej wody lodowej ponad 10 proc. aminokwasów z E. coli przetrwało symulowane 50 milionów lat marsjańskiej ekspozycji. W próbkach z mieszaniną lodu i marsjańskiego osadu aminokwasy ulegały degradacji ok. 10 razy szybciej i nie przetrwały tak długiego okresu.

50 milionów lat to znacznie więcej niż oczekiwany wiek niektórych obecnych złóż lodu powierzchniowego na Marsie, które często mają mniej niż 2 miliony lat, co oznacza, że wszelkie życie organiczne obecne w lodzie zostałoby zachowane. Oznacza to, że jeśli w pobliżu powierzchni Marsa znajdują się bakterie, przyszłe misje będą mogły je znaleźć.

– podkreśla współautor badania prof. Christopher House.

Życie na Marsie – gdzie go szukać?

Wyniki badania wskazują, że jeśli mikroby kiedykolwiek zamieszkiwały strefy przemarzniętego gruntu lub lodu, ich chemiczne ślady mogłyby być jeszcze dziś uchwytne dla czułych instrumentów. Oznacza to jednocześnie, że klasyczne podejście, polegające na badaniu skał czy pyłów na powierzchni Czerwonej Planety może być mniej obiecujące niż sądzono. W miejscach tych organiczne cząsteczki są bowiem bardziej narażone na niszczący wpływ promieniowania.

Autorzy badania jasno wskazują, że przyszłe łaziki i lądowniki powinny kierować się przede wszystkim tam, gdzie dominuje lód lub lodowa zmarzlina. Poszukiwanie śladów życia na Marsie powinno więc skupiać się na czapach polarnych i ich obrzeżach, płytko położonych pokładach lodu w średnich szerokościach geograficznych oraz miejscach, gdzie wcześniejsze misje odsłoniły lód tuż pod cienką warstwą osadu.

Miejsca z czystym lodem i zmarzliną z przewagą lodu powinny być najlepszymi miejscami do poszukiwania aminokwasów na Marsie, a tym samym stanowić dobry cel dla przyszłych misji, których celem jest poszukiwanie śladów życia.

– podkreślają autorzy badania.

Im zimniej, tym większe szanse na powodzenie misji

Eksperyment nie ograniczał się tylko do marsjańskich warunków. Naukowcy sprawdzili też degradację biomolekuł w temperaturach typowych dla lodowych księżyców, takich jak Europa (Jowisz) i Enceladus (Saturn). Okazało się, że w niższych temperaturach tempo rozkładu aminokwasów spada jeszcze bardziej.

To doskonała wiadomość dla misji Europa Clipper, która jest w drodze do systemu Jowisza i ma badać lodową skorupę oraz ocean Europy. Jeżeli lód na Marsie potrafi przechować ślady życia przez dziesiątki milionów lat, to w jeszcze zimniejszym lodzie księżyców gazowych olbrzymów takie „biologiczne kapsuły czasu” mogą przetrwać jeszcze dłużej.

Badanie NASA nie dowodzi, że życie na Marsie to pewnik. Zwiększa jednak nadzieję na odnalezienie jego śladów. Skoro biomolekuły mogą przeżyć dziesiątki milionów lat w lodzie pod ciągłym „ostrzałem” kosmicznego promieniowania, to znaczy, że „okno czasowe”, w którym możemy odnaleźć ślady dawnego życia, jest znacznie szersze, niż dotąd zakładaliśmy.

Przeczytaj również: Ukryte tunele na Marsie i Księżycu. Czy powstaną tam bazy?