Nowy numer Holistic News. Edukacja, AI i świat wokół nas

Nowy numer Holistic News zaczyna się od pytania o edukację

Przyszłość świata nie zależy ostatecznie od dronów, coraz doskonalszych algorytmów ani zaawansowanej technologii. Zależy od tego, co człowiek z tym wszystkim zrobi.

W słowach otwierających najnowsze wydanie Michał Dziuda przypomina, że najważniejszym zadaniem edukacji wcale nie jest przekazywanie coraz większej ilości informacji ani uczenie dzieci, jak odnaleźć się w świecie sztucznej inteligencji. Istotą staje się nauczenie młodego człowieka rozpoznawania samego siebie: własnych lęków, pragnień, uprzedzeń i mechanizmów, dzięki którym tak łatwo zamieniamy własny interes w zasadę moralną.

Można bowiem stworzyć najdoskonalszą technologię i jednocześnie pozostawić ją w rękach ludzi, którzy zupełnie nie rozumieją samych siebie. Ta myśl staje się kluczem, który spina poszczególne wątki całego numeru.

Wchodząc głębiej w temat edukacji, prof. Ryszard Szubartowski – wybitny pedagog, który doprowadził 126 uczniów do tytułów laureatów olimpiad – wskazuje na niebezpieczny nawyk polskiej szkoły. Wystarczy kilkanaście sekund ciszy po zadanym pytaniu, by nauczyciel nie wytrzymał napięcia i zaczął podpowiadać, prowadząc ucznia za rękę. Dzieci błyskawicznie się uczą, że nie warto samemu próbować i popełniać błędów, skoro wystarczy odczekać chwilę.

Przedsprzedaż numeru 4/2026

Szkoła nie kończy się na wynikach testów

Z kolei Jerzy Kopański rozkłada na części pierwsze głośne dyskusje o spadających wynikach międzynarodowych testów. Wskazuje, że problemem nie są ograniczone możliwości najmłodszych, ale to, co dzieje się z nimi na dalszych etapach nauki. Wtedy, gdy szkoła zaczyna skupiać się na odtwarzaniu schematów zamiast na budowaniu motywacji. O tym samym z własnej perspektywy mówią w numerze tegoroczni maturzyści. Próżno szukać u nich ślepego przekonania, że dyplom wyższej uczelni automatycznie gwarantuje życiowy sukces.

Kiedy edukacja spotyka się z prawdziwym życiem

Nowy numer Holistic News schodzi też bardzo blisko ludzkich spraw i decyzji, które przynoszą konkretne konsekwencje. Patrycja Krzeszowska wysłuchała historii Pawła – zawodowego kierowcy, który przez 17 lat ukrywał przed najbliższymi uzależnienie od hazardu.

Wygrana 300 tysięcy złotych, przegrana półtora miliona, zakłady obstawiane na telefonie w czasie jazdy ciężarówką i długa droga do chwili, w której trzeba było spojrzeć żonie w oczy i zacząć terapię. To poruszający obraz nałogu, ale też wychodzenia na prostą.

Z kolei w dziale spraw międzynarodowych dr Justyna Schulz spogląda za kulisy unijnej polityki. Ekspertka rozlicza popularny mit o bezwzględnej dominacji Niemiec w Brukseli. Analizując procesy decyzyjne, pokazuje sytuacje, w których Berlin pod naciskiem reszty państw musiał iść na ustępstwa i akceptować przepisy uderzające w filary własnej gospodarki.

W podobnie szerokim kontekście Dariusz Jaroń opisuje zjawisko demograficznego egoizmu bogatych państw Północy, które ściąganiem wykształconych specjalistów z krajów rozwijających się próbują ratować własne systemy emerytalne.

Jak żyć w świecie, który nieustannie przyspiesza?

W numerze wracamy również do pytań o naszą codzienność i próby odnalezienia w niej spokoju. Magdalena Kozak przygląda się szwedzkiej filozofii lagom. Pokazuje, jak w świecie, który nieustannie wymusza na nas robienie więcej, szybciej i mocniej, powrócić do idei „złotego środka”. Autorka opisuje jak dbać o balans między pracą a życiem prywatnym. Wskazuje, jak dążyć do świadomej konsumpcji i rezygnacji z przesady, która staje się źródłem ciągłego wyczerpania.

O budowaniu dobrostanu z Aleksandrą Ciejek rozmawia z kolei Anita Różańska. Rozmowa dotyczy m.in. tego, jak ważną rolę w poczuciu szczęścia odgrywają codzienne relacje i małe nawyki.

Co jeszcze znajdzie się w nowym numerze Holistic News?

Wątek ten dopełnia tekst Andrzeja Kucybały, który pyta, czy w dobie gotowych odpowiedzi z generatorów AI zachowaliśmy jeszcze cenny nawyk wątpienia i weryfikowania faktów. Z kolei Szymon Pękala w rozmowie z Jarosławem Kumorem podpowiada, jak rozmawiać z ludźmi o skrajnie odmiennych poglądach. Tak, by spór nie stawał się walką o tożsamość i niszczeniem relacji.

Na koniec czytelnicy znajdą też teksty kulturowe i społeczne: wspomnienie 50-lecia premiery kultowego serialu 07 zgłoś się, refleksję nad tym, dlaczego masowo szukamy ucieczki w literaturze gatunkowej. Warto zwrócić uwagę na cichą lekcję demograficzną z Japonii, gdzie zjawisko samotnej śmierci seniorów (kodokushi) stało się wyzwaniem rangi państwowej.

Nowy numer Holistic News już do nabycia w Empik-u oraz w naszej księgarni internetowej.

Przeczytaj także: Kafka nocą, Murakami o świcie. Zaskakujące nawyki znanych twórców